---
title: "Dagvaarding teen die Staat"
url: https://hurterspies.co.za/dagvaarding-teen-die-staat/
type: post
date: 2020-03-27
modified: 2024-01-12
markdown_url: https://hurterspies.co.za/dagvaarding-teen-die-staat.md
author: "Belinda Pieterson"
---

# Dagvaarding teen die Staat

Die[Institution of Legal Proceedings Against Organs of State Act 40 of 2002](http://www.saflii.org/za/legis/num_act/iolpacoosa2002609.pdf) bepaal die regstappe wat geneem kan word teenoor sekere staatsorgane en het aanvang geneem op 28 November 2002. Die Wet beoog om die verjaring van skuld te reguleer en om die tydperk van verjaring van skuld waarvoor sekere staatsorgane aanspreeklik is, te harmoniseer; voorsiening te maak vir kennisgewingvereistes in verband met die instel van regstappe teen sekere staatsorgane ten opsigte van die invordering van skuld; sekere wette te herroep of te wysig; en om voorsiening te maak vir sake wat daarmee verband hou.

Die
Wet is van toepassing ten opsigte van enige skuld wat voor of na die
inwerkingtreding van die Wet verskuldig is, behalwe as die skuld verjaar het
voor die inwerkingtreding van die Wet, of as regstappe reeds ingestel was voor
die aanvang van die Wet. Regstappe wat reeds ingestel is, sal voortgaan
soos voor die Wet aanvang geneem het.

'Skuld'
is enige skuld wat spruit uit enige oorsaak van aksie, insluitend statutêre
aanspreeklikheid en waarvoor 'n staatsorgaan in skadevergoeding aanspreeklik
is.

Sekere
bepalings van bestaande wette maak voorsiening vir verskillende
kennisgewingstydperke vir die instel van regstappe teen sekere staatsorgane ten
opsigte van die invordering van skuld en verskillende voorwaardes vir sodanige
skuld.

Geen
regstappe vir die invordering van 'n skuld mag teen 'n staatsorgaan ingestel
word nie, tensy- 

- die
skuldeiser die betrokke staatsorgaan skriftelik in kennis stel van sy of haar
voorneme om die betrokke regsgeding in te stel; of
- die
betrokke staatsorgaan skriftelik toestemming verleen het om die betrokke
regsgeding in te stel sonder kennis of by ontvangs van 'n kennisgewing wat nie
aan al die vereistes in subartikel (2) van die Wet uiteengesit, voldoen nie.

'n
Kennisgewing moet- 

- binne
ses(6) maande na die datum waarop die skuld verskuldig is, aan die staatsorgaan
beteken word, ooreenkomstig artikel 4 (1) van die Wet; en
- kortliks
uiteengesit –
- die feite wat aanleiding gee tot die skuld; en
- besonderhede van sodanige skuld wat onder die kennis
van die skuldeiser is.

‘n
Skuld kan nie as verskuldig beskou word voordat die skuldeiser kennis dra van
die identiteit van die staatsorgaan en die feite wat aanleiding gee tot die
skuld nie, maar ‘n skuldeiser moet beskou word as sodanige kennis opgedoen het
sodra hy
of sy dit kon bekom het deur redelike sorg uit te oefen, tensy die
staatsorgaan hom of haar opsetlik verhinder het om sodanige kennis op te doen; en
‘n skuld moet op ‘n vasgestelde datum betaalbaar wees. 

Die
hof kan ‘n aansoek toestaan indien hy oortuig is dat-

- die skuld nie verjaar het nie;
- daar goeie redes bestaan vir die mislukking
deur die skuldeiser; en
- die staatsorgaan nie onredelik benadeel is deur
die mislukking nie.

As
‘n aansoek toegestaan word, kan die hof verlof verleen om die betrokke regsgeding
in te stel op sodanige voorwaardes rakende kennisgewing aan die staatsorgaan
wat die hof toepaslik ag.

As
‘n staatsorgaan staatmaak op die versuim van ‘n skuldeiser om ‘n kennisgewing
uit te dien, kan die skuldeiser by ‘n hof wat bevoegd is, aansoek doen om
kondonering van die mislukking.

'n
Kennisgewing moet aan 'n staatsorgaan gestuur word deur dit per hand af te
lewer, dit per gesertifiseerde pos te stuur, per elektroniese pos te stuur of
per faks te stuur. Waar die kennisgewing per e-pos of faks gestuur word, moet
die skuldeiser binne sewe dae vanaf die datum waarop die kennisgewing gestuur
is, alle redelike stappe doen om te verseker dat die kennisgewing ontvang is. Daarbenewens
moet die skuldeiser per hand of met gesertifiseerde pos 'n gewaarmerkte afskrif
van die kennisgewing aan die betrokke beampte of persoon stuur, tesame met 'n
beëdigde verklaring - met vermelding van die datum waarop, die tydstip en die
e-posadres of faksnommer waarheen die kennisgewing gestuur is en enige bewys
dat dit gestuur of versend is. Die stappe wat geneem is om te verseker dat die
kennisgewing deur die beampte of persoon aan wie dit gestuur is, moet ook
uiteengesit word. Die beëdigde verklaring moet ook vermeld of die bevestiging
van die ontvangskennisgewing verkry is, en, indien van toepassing, die naam van
die beampte of persoon wat die bevestiging gegee het.

Geen proses mag voor die verstryking van dertig(30) dae nadat 'n kennisgewing van voorneme om regstappe te dien aan 'n staatsorgaan beteken word nie. Waar die proses voortydig bedien is, word dit beskou as die eerste dag na verstryking van die vereiste kennisgewingstydperk van dertig(30) dae.

**Bronnelys:**

- Government
Gazette, 28 November 2002 No. 24112
- Aspects
of practice - claims against organs of State | Lean Oicker, Pretoria Bar. ([https://www.sabar.co.za/law-journals/2003/december/2003-december-vol016-no3-pp42-43.pdf](https://www.sabar.co.za/law-journals/2003/december/2003-december-vol016-no3-pp42-43.pdf))